Ağrı Kesiciler Neremizin Ağrıdığını Gerçekten Biliyorlar mı?

Ağrı türü ne olursa olsun, hemen bir ağrı kesici içip rahatlamaya çalışırız. Daha önce hiç düşündünüz mü? Baş ağrısı, diş ağrısı, eklem ağrısı… Tüm bu ağrılar için tek bir ilaç kullanıyoruz. Peki ya bu ilaçlar neremizin ağrıdığını nereden bilebiliyorlar. Tüm bu soruların cevabını yazımızda cevaplandıralım.

Ağrı Nedir?

Vücudumuzda bir şeylerin ters gitmesi durumunda vücudun beyine verdiği tepkidir aslında.

Ağrı bir anda oluşan zincirleme reaksiyonların sonucunda oluşur. Vücutta ağrı oluşmasının sebebi ise vücudun korunma mekanizmasıdır. Çünkü beyin ağrı sinyali almaya başladıktan sonra, ağrıya sebebiyet veren durumu ortadan kaldırmaya çalışır. Bir diğer anlamda ağrı, yaptığınız şeyin tehlikeli olduğunu ve bunu hemen durdurmanız gerektiğini beyine ileten bir mesajdır aslında.

Ağrı Kesiciler Nasıl Çalışır?

Görmemize gerek olmadan bir cismi nasıl hissedebiliriz? Tabi ki evet bu cisimleri sinir nöronlarımızla hissedebiliriz. Dokunduğumuz her şeyi hissederiz ama bu cisimler bizde ağrı ya da acı oluşturmaz. Çünkü ağrı reseptörleri (reseptör: dışarıdan his alabilen sinirler) ile sinir uçlarının eşik şiddeti farklıdır. Daha sade konuşmak gerekirse bir jiletin keskin kısmına yavaşça dokununca sinir uçları devreye girer ama elimizi daha fazla bastırırsak ağrı reseptörlerimiz çalışır. Kısacası beynimiz bize elimizi bastırmamamız gerektiğini söyler ve elimizi oradan çekeriz. Hücrelerimiz en ufak zarar gördüğünde beynimiz araşidonik adlı bir asit salgılar. Bu da bize acıyı hissettirir.

Bu asit hücrelere ulaşırsa acı hissederiz. Peki ya ulaşmazsa? Ağrı reseptörleri nörolojik ya da sinir uçları ile bir ağrıyı tespit eder ve bu ağrıyı beyne iletir. Beyin bu kısma araşidonik iletilmesini emreder. Ağrı kesiciler bu noktada devreye girer. Ağrı kesiciler araşidoniğin hücreye ulaşmasını engeller. Böylece acıyı hissetmeyiz. Ağrı kesiciler hücrelere kalkan olarak asitlerin ulaşmasını engeller diyebiliriz.

Bu noktada iki tarafında eşik şiddeti yani gücü çok önemlidir. Ağrıyı hissetmememiz için kalkanımızın asitten daha güçlü olması gerekir yani ağrı kesici, hücrenin ağrı reseptörlerinin eşik şiddetini yeterince yükseltmeli. Her şey iyi güzel ama ağrı kesici ağrının nerede olduğunu nereden biliyor? Aslında bilmiyor. Ağrı kesiciler tüm vücudu dolaşıyor, ağrı olsa da olmasa da. Ağrı kesici, araşidonik arıyor da diyebiliriz. Vücudu dolaşırken araşidonik görürse ağrı kesicinin içindeki hücreler, olaya müdahale ediyor ve böylece sorun gideriliyor.

Ağrı Süreci Nasıl İlerler

Ağrı süreci vücudumuzun neresinde olursa olsun, iltihap veya yaranın kaynağından başlar. Vücudumuzun bir yeri yaralandığında, vücudumuz otomatik olarak ağrı reseptörlerini harekete geçirir ve prostaglandin adında bir kimyasal açığa çıkarır. Ortaya çıkardığı bu kimyasal omuriliğe doğrudan ‘’burası acıyor’’ sinyalini ulaştırır.

Omurilik aldığı bu ağrı mesajını beyine iletir. Beyne iletilen bu mesaj ilk olarak talamus tarafından alınır ve mesajın işleneceği bölüm olan serebral kortekse iletilir. Kısaca, yaralanmanın gerçekleştiği bölgeden beyne doğrudan fiziki bir mesaj iletilir ve bu mesajı vücudumuz bize ağrı olarak yansıtır. Beyin bu mesajı alır almaz yaralanma olan bölgeye hızlıca geri mesaj gönderir ve bu işlemler o kadar kısa sürede gerçekleşir ki biz bunu anlık tepki olarak hissederiz.

Ağrı kesici ilaçlar genelde baş ağrısı olmak üzere vücudun herhangi bir yerindeki ağrıları hafifletmek yahut kesmek için kullanılır. Ağrının kaynağına, şiddetine ve süresine göre etki mekanizmaları farklı olan birçok ağrı kesici türü vardır.

Kullanırken çok DİKKAT!

Ağrı kesicileri yüksek dozda ve sıkça kullanmak büyük sorunlar doğurabilir. Herhangi bir ağrıda hemen sarıldığımız ağrı kesiciler bu ağrıların sebebi olabilir. Sonuçta ağrı kesiciler ağrıyı iyileştirmez. Onlar sadece ağrıyı hissetmemizi engeller. Ağrımızın geçmediği durumlarda ilacın dozunu arttırmamız çözüm olmayacaktır aksine sizin zararınıza olacaktır.

Bilinçsiz ağrı kesici kullanımı, doz arttırmanın sonucu; milyonlarca kişi ağrı kesici bağımlılığı yaşıyor: İngiltere’nin Ulusal Sağlık Sistemi (NHS) verilerine göre doktorların hastalarına verdiği dozu yüksek ağrı kesici ilaçların sayısı son on yılda 12 milyondan 2 kat artarak 24 milyona çıktı.

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!

Dergeek Üyeleri Ne Diyor?